Warnija • podróże • fotografia | Blog o Warmii i jej okolicach

Lotnisko sterowców w Dywitach
Z Olsztyna przenosimy się do Dywit. W tym roku mija 108 lat od czasu, gdy Niemcy między rzekami Łyną a Wadąg, na obszarze 111 hektarów, zaczęli budować jedno z największych na terenie Prus Wschodnich lądowisk sterowców. Zatem dziś rzecz o cepelinach. Ich historia sięga XVII wieku, gdy włoski jezuita Francesco Lana de Terzi wpadł na pomysł statku powietrznego mającego unosić się w powietrzu przy pomocy miedzianych kul, w środku których znajdowała się próżnia. W swoich podstawowych założeniach pomysł Włocha nie odbiega zbyt daleko od konstrukcji, którą dziś utożsamiamy ze sterowcami, natomiast dopiero po 180 latach ten pomysł doczekał się faktycznej realizacji. Mowa o osiągnięciu francuskiego wynalazcy Henriego Giffarda, który w 1852 r. przeleciał 27 km w statku powietrznym napędzanym silnikiem parowym.

Lotnisko sterowców w Dywitach
Lotnisko sterowców w Dywitach
W kwietniu 1913 r. władze Olsztyna dla potrzeb niemieckiej armii zakupiły od miejscowego gospodarza teren pod budowę bazy wojskowych sterowców w Dywitach. Największym elementem lądowiska była ogromna hala o wysokości 35 m szerokości 44 m i długości 192 m.
Obok hangaru znajdowały się magazyny, w których przechowywano wiele materiałów eksploatacyjnych oraz części zamiennych do sterowców jak również do taboru naziemnego. Składowano też butle ze sprężonym wodorem, który w zeppelinach służył jako gaz nożny, zapasy paliw do silników spalinowych sterowców, jak również wszelkich innych pojazdów i maszyn pracujących w jednostce. Lądowisko posiadało własną siłownię generatorów elektrycznych, kotłownię, magazyny amunicji i bomb, radiostację oraz kilka studni.
Ponadto od 1 sierpnia 1914 roku w Dywitach zaczęła pracować pierwsza stacja meteorologiczna z wysokim masztem na którym powiewał wskaźnik kierunku wiatru.
Główna hala lądowiska była dobrze doświetlona światłem dziennym, a po zmroku lampami elektrycznymi. Dodatkowo do dyspozycji obsługi było kilka przenośnych szperaczy naziemnych używanych do oświetlania maszyn operujących podczas startu i lądowania po zmroku.
W hali umieszczone były 3 dystrybutory do tankowania statków powietrznych paliwem. Wewnątrz hali po obu bokach znajdowały się schody prowadzące do pomostów z których obsługa miała dostęp do zeppelinów z wysokości.
Lotnisko sterowców w Dywitach
Wspomniana hala miała wysokość 35 m, szerokość 44 m i pierwotną długość 188 m, rozbudowaną później do 192 m. Do budowy samej konstrukcji zużyto 100 ton stali. Te olbrzymie gabaryty pozwalały na swobodne wprowadzenie i wyprowadzenie sterowca, zainstalowanie dystrybutorów paliwowych czy wysokich pomostów, umożliwiających mechanikom dostęp z góry. Po obu stronach hangaru znajdowały się torowiska służące do transportu tych statków powietrznych oraz dwa mierzące ok. 500 m place manewrowe.
Lotnisko sterowców w Dywitach
Stopy do cumowania sterowców. W sumie w Dywitach były 24 punkty kotwicze.
Sterowce ściągano w dół i cumowano za pomocą lin przeplatanych przez stalowe obręcze, umieszczone w żelbetonowych blokach znajdujących się na placach manewrowych.
Lotnisko sterowców w Dywitach
Zachowane fragmenty torowiska do hangaru sterowców.
Lotnisko sterowców w Dywitach
Po przegranej wojnie Niemcy zlikwidowali lądowisko. Rozebrano wszystkie budynki, hangar, pozostawiając kotwy i elementy torowiska. Dziś znajduje się tu ścieżka historyczno-dydaktyczna.
Lotnisko sterowców w Dywitach
Lotnisko sterowców w Dywitach
Lotnisko sterowców w Dywitach

6 komentarzy:

  1. Nie znałam tej historii. Dziękuję :-).

    OdpowiedzUsuń
  2. Bardzo interesujące miejsce.
    Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
  3. pani od matmy17/4/21

    Ciekawy temat i miejsce

    OdpowiedzUsuń
  4. Anonimowy20/4/21

    Typowa niemiecka broń. Kosztowna, skomplikowana i kompletnie nie mająca wpływu na wynik wojny.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. A twój naród potrafi tylko dużo gadać i zmywać gary w niemieckich restauracjach.

      Usuń

Lidzbark Warmiński | Architektoniczna perełka na Warmii Poznaj miasto

X